Zaginione tablice z kościołów odnalezione. Pomógł prywatny kolekcjoner

Zaginione tablice z Dankowa i Zielina odnalezione po latach

Kluczowe działania miały miejsce 28 października. Właśnie wtedy policjant ze szczecińskiej komendy wojewódzkiej wraz ze służbami konserwatorskimi przejął dwie zabytkowe tablice pamiątkowe z kościołów w lubuskim Dankowie oraz zachodniopomorskim Zielinie.

Pierwszy z odzyskanych zabytków przez długi czas wisiał w świątyni w Dankowie na terenie gminy Strzelce Krajeńskie. Ostatni raz widziano go tam w lutym 2009 roku, po czym całkowicie przepadł i trafił do ministerialnego wykazu skradzionych lub zaginionych dóbr kultury.

Przełom nastąpił dopiero w październiku 2026 roku, kiedy pojawił się trop prowadzący do prywatnego zbieracza z Pomorza Zachodniego. Funkcjonariusze oraz konserwatorzy zabytków błyskawicznie zweryfikowali i potwierdzili te doniesienia.

Kolekcjoner kupił zabytek z Dankowa na targu staroci

Ustalono, że nowy właściciel nabył pamiątkową tablicę na giełdzie staroci jeszcze w 2010 roku. Mężczyzna przez długi czas bezskutecznie próbował namierzyć pierwotną lokalizację przedmiotu, co było niezwykle trudne ze względu na brak nazwy wsi na samym zabytku.

- To przykład wzorowej współpracy służb odpowiedzialnych za ochronę dziedzictwa kulturowego z osobą prywatną. Kolekcjoner od początku wykazywał pełną gotowość do wyjaśnienia historii zabytku i jego zwrotu – podkreśla podinsp. dr Marek Łuczak z Komendy Wojewódzkiej Policji w Szczecinie.

W efekcie tych działań historyczny obiekt został oficjalnie wydany odpowiednim służbom na terenie Koszalina.

Pamiątkowa tablica z Dankowa upamiętnia poległych żołnierzy

Odnaleziony przedmiot pochodzi z około 1870 roku, a jego autorem był twórca sygnujący swoje dzieło jako P. Otto. Przez lata tablica zdobiła mury świątyni w Dankowie jako hołd dla parafian, którzy stracili życie w wojnach toczonych w dziewiętnastym stuleciu.

Zabytek opatrzono wizerunkiem Krzyża Żelaznego i niemiecką sentencją „Aus diesem Kirchspiel starben für König und Vaterland

Druga tablica z kościoła w Zielinie przekazana policji

W trakcie przekazywania znaleziska wyszło na jaw, że zbieracz dysponuje jeszcze jednym cennym artefaktem. Okazała się nim kolejna zabytkowa tablica, związana tym razem ze świątynią w Zielinie na terenie gminy Mieszkowice.

Sprawa jest o tyle nietypowa, że ten konkretny przedmiot nigdy nie został zgłoszony jako zaginiony w oficjalnych bazach. Pasjonat historii z własnej inicjatywy zadeklarował jednak chęć oddania obiektu macierzystej parafii.

Dzieło ufundowane przez Karla von Lüttichau powstało w 1885 roku i stanowi pamiątkę po mieszkańcach Zielina, którzy polegli w konfliktach zbrojnych z Danią, Austrią i Francją. Umieszczono tam dane czterech żołnierzy wywodzących się z tej wsi, a mianowicie Carla Augusta Beyersdorffa, Friedricha Wilhelma Koppego, Friedricha Wilhelma Stübbego i Carla Ernsta Kettlitza.

Odzyskane zabytki wrócą do parafii w Dankowie i Zielinie

Zabytek z Zielina trafił już do siedziby Komendy Wojewódzkiej Policji w Szczecinie, skąd niebawem zostanie przekazany ręce miejscowego proboszcza. Analogiczny los czeka tablicę z Dankowa, która także zawiśnie w dawnym miejscu.

- Naszym celem jest nie tylko odnajdywanie utraconych zabytków, ale przede wszystkim przywracanie ich lokalnym społecznościom. To właśnie tam mają największą wartość i znaczenie – podsumowuje podinsp. dr Marek Łuczak.

Wspólny wysiłek stróżów prawa, służb konserwatorskich oraz godna pochwały postawa kolekcjonera przyniosły wymierny efekt. Dwie niezwykle ważne pamiątki historyczne po długiej nieobecności znów będą służyć parafiom, dla których przed laty powstały.